1-7-2-2 سیب‌زمینی

تولید و مصرف سیب‌زمینی در بوته آزمایش بزرگ

Poatoes need to be supported from production to consumption

  • به واردکننده‌‌ها و برخی سوداگران در این حوزه هشدار می‌‌دهد که هر نوع اخلال و سودجوئی در این چرخه رصد می‌‌شود و در کنار خدمتگذاران خوش‌فکر این حوزه، نام آن‌‌ها هم به‌عنوان مخرّب معرفی خواهد شد
  • اگر به حلقه‌‌های از هم گسسته تولید و فرآوری سیب‌زمینی در زنجیره بزرگ آن بها ندهیم، نه تنها سیب‌زمینی‌کار از نفس می‌‌افتد، بلکه مصرف کننده، سرخورده از آینده این محصول راهبردی در غذای روزمره پس از نان و برنج می‌‌شود

چندی پیش، گزارشی از شبکه خبر پخش شد که عده‌ای سعی داشتند، بدون منطق محکمه‌پسند، مُهر باطل بر هر نوع واردات انواع بذرهای سیب‌زمینی بزنند و علت آن را نیز وارد آمدن لطمه به تولید داخل بذر بیان کنند.

خبرنگار سعی داشت که آب و تاب زیادی به این بحث و گزارش بدهد، بدون آنکه اشاره کند که این واردات به کدام تولید داخلی لطمه وارد می‌‌سازد؟

در ادامه این بحث، مشخص شد که منظور از تولید داخلی، “مینی‌تیوبر”هاست که حداکثر می‌‌توان مدت دو سال روی کاشت آن‌‌ها حساب باز کرد، به شرطی که کیفیّت‌‌ها توسط مؤسسه تحقیقات مربوطه با پشتوانه آزمون عوامل لازم، مورد تأیید قرار گرفته باشد.

در پایان این بحث، یکی از کارشناسان در ارتباط با برنامه چنین مطرح کرد که، ما سالانه برای تولید 5 میلیون تن سیب‌زمینی، به حدود 500 هزار تن بذر سیب‌زمینی نیاز داریم که واردات فعلی حداکثر دو درصد این نیاز است که با تکثیر این بذرها می‌‌توان تا حدود 7 سال از بذرهای نسل‌‌های بعدی نیز بهره‌گیری کرد.

در تحقیقات بعدی توسط مجله کشاورز نکات زیر شفاف‌سازی شد که می‌‌تواند فهرست‌وار مورد ارزیابی اهل فن قرار گیرد:

  • نیاز سالانه سیب‌زمینی در کشورمان حدود 5 میلیون تن است که در حال حاضر از هر هکتار میانگین حدود 35 تن برداشت می‌‌شود، ولی برخی رکوردها تا 100 تن در هکتار را نیز ثبت کرده‌اند.
  • امروز هر کیلو سیب‌زمینی 5-4 هزار تومان توسط سیب‌زمینی‌کاران به فروش می‌‌رسد که برای حفظ توجیه اقتصادی تولید، هزینه خرید بذر برای هر هکتار 50 تا 150 میلیون تومان هزینه برمی‌دارد که در حال حاضر در بیشتر مزارع از “مینی‌تیوبر” استفاده می‌‌کنند که سیب‌زمینی‌کاران جملگی از نظر علمی و تخصصی و کیفیّت‌های واقعی ژنتیکی این بذرها اطلاعات کافی ندارند، مگر آنکه آن را بکارند و به حداقل تولید در واحد سطح رضایت دهند. ولی اگر آموزش و ترویج از لاک خمودگی خود خارج و انگیزه‌سازتر شوند، مانند هر محصول دیگر، می‌توان بهره‌وری و کیفیّت‌ها در مزارع افزایش داد.
  • بذرهای وارداتی توسط چند واحد بخش خصوصی و یک شرکت وابسته به کانون سیب‌زمینی‌کاران از اروپا، اکثراً هلند، آلمان و ایرلند وارد می‌‌شود و برای جلوگیری از افزایش قیمت بذر، دولت ارز 4200 تومانی برای کلیه وارد کننده‌ها قائل شده است.

طبق اطلاعات دریافتی چند شرکت بخش خصوصی موفق به واردات انواع بذرها شده‌اند که تنوع و نوآوری در آن‌‌ها وجود دارد.

شرکت وابسته به کانون سیب‌زمینی‌کاران پیش‌پرداخت‌‌های کلانی از سیب‌زمینی‌کاران دریافت کرده و به دلایل مختلف توفیق نیافته به موقع نسبت به واردات آن توسط هواپیما اقدام کند و ناگزیر شده آن را با کشتی در کانتینرهای سردخانه‌دار وارد کند که هر محموله حدود 50 روز در راه می‌‌ماند.

کانون در پاسخ به اعتراضات سیب‌زمینی‌کاران سفارش‌دهنده و پرداخت کننده مسأله ویروس کرونا و مشکلات FATF را بهانه قرار داده است، در حالی که سایر واردکننده‌‌ها، از این موانع شکوه‌ای ابراز نداشته‌اند.

با این حال در تماسی با چند شرکت هلندی و آلمانی، متوجه شدیم که یکی از شرکت‌‌های وارد کننده ایرانی، به شدت به شرکت‌‌های هلندی و آلمانی اعتراض کرده است که باید به سایر واردکننده‌‌ها از جمله شرکت وابسته به کانون جواب مثبت‌تر و کارسازتری بدهند و برای واردات بذر سیب‌زمینی به ایران سرعت بخشند تا اعتبار خود را در بازار ایران را از دست ندهند ولی شرکت‌‌های خارجی موارد تاخیر را اغلب سوءمدیریت‌ها و عدم توانایی انتقال ارز توسط برخی از سفارش‌دهندگان عنوان می‌‌کنند!

  • برخی از سیب‌زمینی‌کاران و اهل فن از واردات برخی بذرهای قدیمی مانند اگریکو گله‌مندند و خواستار دریافت بذرها با کیفیّت‌‌های بالا هستند، ضمن آنکه در اروپا نیز بذرها از نظر کیفیّت در سطوح مختلف درجه یک تا سه هستند و قیمت‌‌ها نیز به همین ترتیب متفاوت می‌‌باشند. ضمناً باید مواظب بود که در واردات نیز توسط تخصیص‌دهندگان ارز 4200 تومانی نظارت‌‌های دقیقی صورت گیرد تا سوءاستفاده‌‌هائی نظیر سفارش بذر درجه یک ولی واردات درجه 2 تا 3 صورت نگیرد، که در گذشته برای سایر اقلام مواد غذائی، سموم، کودها و محصولات صنعتی نیز اتفاق افتاده و وارد کننده‌‌‌ها از این تفاوت‌‌ها گاهی سودهای کلانی را به همراه خدای ناکرده تائید و امضاء کننده تخصیص ارز، نصیب خود نکنند!
  • در مزارع سیب‌زمینی اغلب می‌‌تواند، انواع آفات از جمله بیماری‌‌های ویروسی از جمله انواع رایج آن “موزائیک” شیوع پیدا کند، که اگر در انتخاب بذر و آماده‌سازی مناسب بستر آن و کاربرد ادوات با کیفیّت دقت نشود، احتمال شیوع این بیماری‌‌ها افزایش می‌‌یابد.
  • در تماس‌‌های انجام گرفته، اسامی مختلفی را دریافت کردیم که به‌عنوان مدیران فلان تعاونی، اتحادیه، کانون شرکت وارد کننده به همراه ادعاهای دارا بودن اطلاعات فنی و حرفه‌ای و گاهی نیز احتمالاً سوءاستفاده از فرصت‌‌ها برای واردات یا جلوگیری از آن‌‌ها ذکر شده که به خاطر تنش‌زدائی، از نام بردن آن‌‌ها خودداری می‌‌کنیم، ولی این واقعیت را نیز نمی‌توان کتمان کرد که اگر توفیق نیابیم، به کشت و کار اقتصادی سیب‌زمینی و افزایش ضریب اطمینان تولید آن همت نکنیم و یا بخواهیم قیمت بذرهای وارداتی یا تولید “مینی‌تیوبر” را آنگونه که با واقعیت‌‌ها وفق دارند نظارت ننمائیم، به احتمال زیاد، مقدار تولید سیب‌زمینی که می‌‌تواند جزء اقلام وارداتی پرسود برای اقتصاد کشاورزی، محسوب شود، کاهش می‌‌یابد، زیرا هر نوع هزینه سربار می‌‌تواند سیب‌زمینی‌کار را بخاطر عدم راهبردهای پایدار از ادامه کار بازدارد.

 

از طرفی کارخانه‌‌های فراوری سیب‌زمینی از یک‌سو و مصرف‌کننده‌‌ها از سوی دیگر، امروز نیاز به تنوع و ذائقه رو به رشد دارند تا به تدریج آن را هر چه بیشتر در غذاهای روزمره خود مورد استفاده قرار دهند.

 

تیر99-سال41-شماره487-ص8

برچسب ها
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن